Fantastyka naukowa
Z Wikipedii
Fantastyka naukowa – gatunek literacki lub filmowy o fabule osnutej na przewidywanych osiągnięciach nauki i techniki oraz ukazującej ich wpływ na życie jednostki lub społeczeństwa. Razem z fantasy i horrorem, fantastyka naukowa zaliczana jest do fantastyki.
Spis treści |
[edytuj] Informacje ogólne
Fantastyka naukowa najczęściej opisuje wydarzenia umiejscowione w przyszłości wobec czasów autora (lecz niekoniecznie!) i opiera się na hipotetycznym rozwoju nauki i techniki. Utwór fantastycznonaukowy zawiera zwykle takie cechy jak: specyficzny typ czasoprzestrzeni, neologizmy związane z rozwojem techniki, kontakt z obcą cywilizacją, podróż w czasie, cudowne lub tragiczne skutki wynalazków technicznych i odkryć naukowych. Najważniejsza jest hipotetyczna zgodność wydarzeń ze współczesnym stanem wiedzy o nauce i technice. Najbardziej charakterystyczne motywy utworów fikcji naukowej to umiejscowienie akcji w innych galaktykach, zamknięcie jej na pokładzie statku kosmicznego, wędrówka w czasie, kontakt z obcą cywilizacją. Akcja utworów fikcji naukowej może się jednak również odbywać w całości na naszej planecie w nieznacznie tylko zmodyfikowanych przewidywaniach realiów bliskiej nam przyszłości, czy też w czasie równoległym do naszej rzeczywistości. Bywa także, że spora część akcji toczy się w... przeszłości (jak w Linii Czasu Michaela Crichtona).
[edytuj] Definicja
Arthur C. Clarke we wstępie do swoich dzieł zebranych, napisanym w czerwcu 2000 roku, zadając pytanie Czym właściwie jest fantastyka naukowa? odpowiada: próby zdefiniowania fikcji naukowej będą kontynuowane tak długo, jak długo ludzie będą pisać prace doktorskie. Zgadza się jednak z definicją jednego z doktorantów, Damona Knighta – fantastyka naukowa to to, na co wskazując mówię: To jest fantastyka naukowa.[1]
Dodatkowo, rozróżniając fantastykę naukową od fantasy, Clarke sugeruje następującą definicję operacyjną:
- fantastyka naukowa jest tym, co może się wydarzyć – jednak z reguły nie chcielibyśmy tego;
- fantasy jest tym, co nie jest w stanie się realnie wydarzyć – chociaż zazwyczaj marzymy, żeby się wydarzyło.[1]
[edytuj] Podgatunki
- hard science fiction
- space opera
- fantastyka socjologiczna
- antyutopia
- fikcja polityczna
- cyberpunk
- steampunk
- historia alternatywna
- inner space
[edytuj] Literatura
Tradycje literatury fantastycznonaukowej sięgają początków XIX w. (Frankenstein Mary Shelley), choć jej prawdziwy początek przypada raczej na lata 60. XIX w. i związany jest z rozwojem zarówno powieści przygodowej, jak i techniki – tu najważniejszym autorem jest Jules Verne: Pięć tygodni w balonie (1863), Wyprawa do wnętrza Ziemi (1864). Dzieje w zasadzie już XX-wieczne otwiera H. G. Wells z Wehikułem czasu (1895) i Wyspą doktora Moreau (1896). Tradycję polskiej fikcji naukowej stworzył Jerzy Żuławski w trylogii księżycowej: Na srebrnym globie (1903), Zwycięzca (1910), Stara Ziemia (1911).
[edytuj] Nagrody
[edytuj] Anglojęzyczne
- Hugo
- Nebula
- Nagroda Locusa
- Nagroda Campbella
- Nagroda Jupitera
- Damon Knight Memorial Grand Master Award
- Nagroda im. Arthura C. Clarke'a
- Nagroda Pielgrzyma
- Nagroda im. Theodora Sturgeona
- Nagroda im. Philipa K. Dicka
- Nagroda Prometeusza
- Nagroda Jamesa Tiptree Jr
[edytuj] Polskie
[edytuj] Film
Do najważniejszych filmów fantastycznych należą: przede wszystkim Gwiezdne wojny George'a Lucasa, 2001: Odyseja kosmiczna Stanleya Kubricka wraz z 2010: Odyseją kosmiczna, na podstawie powieści Arthura C. Clarke'a oraz Łowca androidów (oryg. Blade Runner) Ridleya Scotta na podstawie powieści Philipa K. Dicka. Znanym dziełem jest także rozpoczęty w 1979 roku przez tegoż reżysera cykl Alien. Diuna na podstawie powieści Franka Herberta, Bliskie spotkania III stopnia Stevena Spielberga, Terminator Jamesa Camerona, Matrix w reżyserii braci Wachowskich. Z przeniesionej na ekrany polskiej SF na uwagę zasługuje Solaris Stanisława Lema (wersja rosyjska i amerykańska). W rozwoju filmowej fantastyki ważną rolę odegrały też seriale telewizyjne: Star Trek, Babilon 5, Battlestar Galactica, Cosmos 1999 i Gwiezdne wrota: SG-1 oraz Stargate: Atlantis.
[edytuj] Malarstwo
SF zainspirowało także wielu grafików i malarzy. Niektórzy niemal wyłącznie poświęcili się kreowaniu świata przyszłości.
[edytuj] Przypisy
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Kanon filmowy (wątek na spinacz.pl) – Kanon filmów klasycznych dla fantastyki naukowej oraz cyberpunku.
- Wizje przyszłości Jima Burnsa
- Fantastyka-naukowa subiektywny wybór tekstów
Warning: curl_setopt() [function.curl-setopt]: CURLOPT_FOLLOWLOCATION cannot be activated when in safe_mode or an open_basedir is set in /www/4people_www/spam/wiki/richFeeds.php on line 59
| Opóźnienia pociągów z powodu mrozu |
|
Mróz dał się we znaki także kolejarzom i pasażerom korzystającym z ich usług. Opóźnienia pociągów z powodu mrozu wynosiły w poniedziałek nawet do trzech godzin.
|
| Wigilia Bożego Narodzenia prawosławnych |
|
Mieszkający na Podkarpaciu grekokatolicy i prawosławni świętują we wtorek Wigilię Bożego Narodzenia. Wigilia jest ostatnim dniem trwającego 40 dni postu.
|
| Bieszczady: Drugi stopień zagrożenia lawinowego |
|
Jak poinformował we wtorek rano ratownik dyżurny bieszczadzkiej grupy GOPR, Witold Goleniowski, w górnych partiach Bieszczad nadal obowiązuje drugi - w pięciostopniowej, rosnącej skali - stopień zagrożenia lawinowego.
|
| Drogi przejezdne, utrudnienia na południu regionu |
|
W końcu dobra wiadomość dla kierowców. Na Podkarpaciu we wtorek rano przejezdne były wszystkie drogi krajowe i wojewódzkie.
|
| Nadchodzi arktyczny mróz, ale... |
|
W najbliższych godzinach temperatura spadnie do nawet 20 stopni poniżej zera! Górale przewidują jednak szybki koniec zimy...
|
Notice: Use of undefined constant HTTP_HOST - assumed 'HTTP_HOST' in /www/4people_www/spam/wiki/links_horizontal.php on line 95
Notice: Use of undefined constant REQUEST_URI - assumed 'REQUEST_URI' in /www/4people_www/spam/wiki/links_horizontal.php on line 109
Warning: file_get_contents() [function.file-get-contents]: URL file-access is disabled in the server configuration in /www/4people_www/spam/wiki/index.php on line 93
Warning: file_get_contents(http://www.panel.4people.pl/linki.php) [function.file-get-contents]: failed to open stream: no suitable wrapper could be found in /www/4people_www/spam/wiki/index.php on line 93
wymiana linkow no host no host sprawdz strone brak hosta